Câu Chuyện Cuộc Sống tuần này tiếp tục lên sóng với những câu chuyện: Chăm sóc sức khỏe tinh thần cho cha mẹ lớn tuổi; Thành công nhanh và sự kiên nhẫn ở người trẻ và Vượt qua hội chứng ‘sợ giao tiếp’.
Chăm sóc sức khỏe tinh thần cho cha mẹ lớn tuổi
Trong guồng quay hối hả của nhịp sống hiện đại, không ít người trẻ mải mê theo đuổi sự nghiệp và chăm lo cho tổ ấm nhỏ mà vô tình bỏ quên việc chăm sóc đời sống tinh thần cho đấng sinh thành. Những bữa cơm lủi thủi một mình, những cuộc gọi vội vã chóng vánh đang dần trở thành nguyên nhân tạo ra sự cô đơn âm thầm bào mòn tâm trí của nhiều người cao tuổi.
Chia sẻ về những ngày tháng tuổi già, một người mẹ tại Hà Nội hay một người cha ở TP.HCM đều mang chung một nỗi niềm: sự trống trải, tủi thân và trằn trọc hằng đêm khi con cái bận rộn lập nghiệp phương xa. Lý giải về rào cản tâm lý này, Thạc sĩ Phạm Văn Quyền – Chuyên gia Tâm lý nhận định, khi bước vào tuổi xế chiều, người già phải đối mặt với sự suy giảm về cả thể chất lẫn các mối quan hệ xã hội. Cảm giác sợ bị lãng quên, sợ trở thành gánh nặng rất dễ đẩy họ vào trạng thái trầm cảm hoặc lo âu mãn tính, từ đó tạo ra vòng luẩn quẩn làm suy kiệt sức khỏe một cách nhanh chóng.
Thực tế, báo hiếu và phụng dưỡng không thể chỉ đong đếm bằng những giá trị vật chất. PGS. TS. Bùi Kim Hiếu – Trưởng Khoa Khoa học xã hội và Ngôn ngữ Quốc tế, Trường Đại học Gia Định nhấn mạnh: “Việc phụng dưỡng không đơn thuần chỉ là những khoản tiền chuyển về. Chúng ta phải dành thời gian để lắng nghe, thấu hiểu. Việc tạo điều kiện cho ông bà kết nối với bạn bè đồng tuổi chính là một liều vắc-xin tuyệt vời cho sức khỏe tinh thần”. Tuy nhiên, để xóa nhòa khoảng cách, sự nỗ lực cần đến từ hai phía. Con cái cần chậm lại để kề cận, trong khi cha mẹ cũng cần mở lòng cảm thông cho những lo toan mưu sinh tất bật của con trẻ.
Tình yêu thương dành cho đấng sinh thành đôi khi chỉ bắt nguồn từ những điều rất đỗi bình dị: một bữa cơm quây quần ấm cúng, một lời hỏi han chân thành hay vài phút kiên nhẫn lắng nghe những câu chuyện cũ. Khi sự thấu cảm và tình thân được đặt đúng chỗ, những khoảng trống cô đơn sẽ được lấp đầy, giúp cha mẹ thực sự tận hưởng trọn vẹn một tuổi già an yên, khỏe mạnh và hạnh phúc.
Thành công nhanh và sự kiên nhẫn ở người trẻ
Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, không khó để bắt gặp những hình mẫu người trẻ đạt được thành tựu từ rất sớm. Điều này vô tình tạo ra áp lực đồng trang lứa nặng nề, khiến nhiều cá nhân nôn nóng theo đuổi sự hào nhoáng tức thời. Chạy theo những thành tích bề nổi, không ít bạn trẻ đặt kỳ vọng quá cao vào một mức thu nhập khủng hay vị trí quản lý ngay khi mới bước chân vào thị trường lao động. Việc thiếu kiên nhẫn bồi đắp chiều sâu năng lực đã đẩy họ vào vòng luẩn quẩn: nhảy việc liên tục, dễ dàng chán nản khi chưa thấy kết quả ngay, để rồi rơi vào trạng thái kiệt quệ tài chính và hoài nghi chính năng lực của bản thân.
Lý giải về cạm bẫy tâm lý này, Thạc sĩ Phạm Văn Quyền – Chuyên gia Tâm lý nhận định: “Thiếu kiên nhẫn là một rào cản rất lớn đối với sự trưởng thành của người trẻ… Thành công bền vững giống như việc xây một tòa nhà, nền móng càng sâu thì nhà mới càng vững, không có lối tắt nào cho sự lành nghề ngoài thời gian và sự rèn luyện”. Lối tư duy ngắn hạn không chỉ làm giảm khả năng chịu áp lực mà còn tước đi cơ hội tích lũy những kỹ năng chuyên sâu. Đồng tình với góc nhìn này, Thạc sĩ Nguyễn Văn San – Phó Trưởng khoa Khoa học Xã hội, Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng khuyên người trẻ nên chia nhỏ lộ trình thay vì với tới những mục tiêu xa vời: “Tại sao chúng ta không đặt mục tiêu là một tháng sẽ làm quen, làm thành thục một khâu nào đó… Khi bạn có năng lực, được những người xung quanh thấy được năng lực của mình rồi thì chuyện lương cao là chuyện tự nhiên nó đến”.
Thành công bền vững chưa bao giờ có lối đi tắt. Chậm lại một nhịp để trau dồi tri thức, chấp nhận những khoảng thời gian trầm lắng để rèn giũa bản lĩnh chính là cách người trẻ tích lũy nội lực mạnh mẽ nhất. Kiên nhẫn không phải là sự chờ đợi thụ động, mà là dũng cảm tập trung vào lộ trình của chính mình, biết những lần vấp ngã thành bài học kinh nghiệm đắt giá. Khi không còn bị chi phối bởi thành tựu của người khác, mỗi người sẽ tự xây dựng được một bệ phóng vững chắc để tiến xa hơn trên nấc thang sự nghiệp.
Vượt qua hội chứng ‘sợ giao tiếp’
Trong môi trường học tập và làm việc hiện đại, giao tiếp là chìa khóa then chốt để kết nối và thăng tiến. Thế nhưng, không ít người trẻ lại đang tự nhốt mình trong “vỏ ốc” của hội chứng sợ giao tiếp. Nỗi ám ảnh bị phán xét khiến nhiều nhân viên văn phòng thà nhắn tin thay vì gọi điện, lẩn tránh mọi cuộc tụ tập tập thể, hoặc tim đập chân run, bấn loạn tâm trí mỗi khi phải phát biểu ý kiến trong cuộc họp.
Lý giải về rào cản tâm lý này, ThS. Võ Minh Thành – Khoa Tâm lý học, Trường Đại học Sư phạm TP.HCM phân tích: “Khi nói tới hội chứng sợ, chúng ta sẽ thường bị lo lắng, hồi hộp khi phải bắt đầu một cuộc giao tiếp… Nếu lâu dài, rất nhiều cá nhân sẽ không tiếp tục được cuộc sống bình thường khi không hội nhập được với cộng đồng, thường thu mình lại”. Việc liên tục né tránh này dẫn đến một hệ lụy vô hình nhưng tàn khốc: đánh mất cơ hội. Nhấn mạnh về thiệt thòi này, Thạc sĩ Nguyễn Văn San – Phó Trưởng khoa Khoa học Xã hội, Trường Đại học Quốc tế Hồng Bàng nhận định: “Mình có một ý tưởng tốt mà mình không dám nói… tự dưng mình đánh mất cơ hội. Người khác đang chờ trao cho mình một cơ hội nhưng mình không nói thì người ta đâu có biết mình muốn gì đâu”.
Giao tiếp vốn không phải là năng khiếu bẩm sinh mà là kỹ năng hoàn toàn có thể rèn giũa. Thực tế chứng minh, có những nữ thanh niên từng bị đánh giá là nhút nhát, rụt rè thời đi học nhưng đã lột xác ngoạn mục, tự tin đứng trước đám đông bảo vệ thành công dự án khởi nghiệp nhờ nỗ lực thực hành giao tiếp mỗi ngày. Để tháo gỡ tâm lý sợ hãi, Thạc sĩ Nguyễn Văn San đưa ra lời khuyên hành động thiết thực: “Chúng ta phải hành động… tham gia các hội nhóm, các hoạt động cộng đồng… Đừng bao giờ luôn lo sợ là mình nói thì người ta chê. Không ai là hoàn hảo ngay từ đầu cả mà phải qua rèn luyện”.
Chỉ khi dám bước ra khỏi vùng an toàn, chấp nhận những lần vấp váp và bớt bận tâm đến những ánh nhìn phán xét, mỗi người mới có thể phá vỡ rào cản vô hình, tự tin thể hiện năng lực và làm chủ cuộc đời mình.
Câu Chuyện Cuộc Sống phát sóng vào lúc 19:50 Thứ Ba, Thứ Năm và Thứ Sáu hàng tuần trên kênh THVL1. Chương trình do Báo và Phát thanh, Truyền hình Vĩnh Long phối hợp Jet Studio thực hiện.
LC/Lifestyle
